Τι είναι η αχαλασία του οισοφάγου;

Η αχαλασία οισοφάγου είναι μια διαταραχή του μυϊκού σχηματισμού που βρίσκεται στο κατώτερο τμήμα του οισοφάγου πριν τον στόμαχο, το κατώτερο οισοφαγικό σφιγκτήρα (ΚΟΣ), ο οποίος φυσιολογικά λειτουργεί σαν βαλβίδα επιτρέποντας την προώθηση της τροφής στον στόμαχο και αποτρέποντας την αναγωγή στον οισοφάγο των γαστρικών υγρών. Στην αχαλασία οισοφάγου, ο ΚΟΣ δεν χαλαρώνει επαρκώς κατά την κατάποση με συνέπεια οι τροφές να μην προωθούνται επαρκώς στον στόμαχο και να παραμένουν στον οισοφάγο. Αχαλασία οισοφάγου μπορεί να συμβεί σε οποιαδήποτε ηλικία, αλλά αρχίζει συχνότερα μεταξύ των 20 και 40 ετών. Μπορεί να ξεκινήσει σχεδόν απαρατήρητη και να έχει σταδιακή επιδείνωση για αρκετό χρονικό διάστημα.

Ποια είναι τα συμπτώματα της αχαλασία οισοφάγου;

Τα κύρια συμπτώματα της αχαλασία οισοφάγου είναι η δυσφαγία στις στερεές και στις υγρές τροφές, η παλινδρόμηση γαστρικού περιεχομένου στον οισοφάγο, η απώλεια βάρους και αίσθημα καψίματος και πόνου στο στήθος. Σε παραμελημένες περιπτώσεις αχαλασία οισοφάγου μπορεί να συμβεί ρήξη του οισοφάγου και πνευμονία από εισρόφηση γαστρικών παλλινδρομούντων υγρών.

Πως γίνεται η διάγνωση της αχαλασία οισοφάγου;

Η διάγνωση της αχαλασία οισοφάγου γίνεται με ειδική εξέταση μέτρησης των πιέσεων μέσα στον οισοφάγο στα διάφορα τμήματά του (μανομετρία). Μπορεί να χρειαστεί και ενδοσκόπηση του οισοφάγου και του στομάχου, για αποκλεισμό άλλων παθήσεων που έχουν παρόμοια συμπτώματα.

Ποιά είναι η θεραπεία της αχαλασία οισοφάγου;

Ο σκοπός της θεραπείας της αχαλασίας είναι η ελάττωση της πίεσης που ασκεί ο ΚΟΣ. Αυτό μπορεί να επιτευχθεί με τρεις τρόπους:

  1. Φαρμακευτική αγωγή, χωρίς όμως μακροχρόνια αποτελεσματικότητα.
  2. Ενδοσκοπική θεραπεία, κατά την οποία γίνεται μηχανική χαλάρωση του ΚΟΣ με διαστολή του οισοφάγου με τη χρήση ειδικών μπαλονιών. Τελευταία περιγράφεται και η τοπική έγχυση ειδικών ουσιών που προκαλούν παράλυση των μυϊκών ινών του ΚΟΣ. Τα αποτελέσματα, όμως, της ενδοσκοπικής θεραπείας δεν είναι μόνιμα με αποτέλεσμα την παροδική ύφεση των συμπτωμάτων της νόσου.
  3. Η χειρουργική είναι η μόνη θεραπεία για την αχαλασία οισοφάγου που παρέχει οριστική και μόνιμη λύση. Η χειρουργική επέμβαση για την αχαλασία είναι η μυοτομή κατά Heller, κατά την οποία διατέμνονται οι μυϊκές ίνες του ΚΟΣ με αποτέλεσμα την ελάττωση της πίεσης που ασκεί στον οισοφάγο. Μπορεί να χρειαστεί ταυτόχρονα και κάποια αντιπαλλινδρομική επέμβαση (πχ θολοπλαστική κατά Nissen).

Η χειρουργική επέμβαση έχει καθιερωθεί να γίνεται πλέον λαπαροσκοπικά που στα χέρια έμπειρης χειρουργικής ομάδας η νοσηλεία διαρκεί ελάχιστα (συνήθως μία ημέρα) και η κινητοποίηση του ασθενούς και η επιστροφή του στη συνήθη δραστηριότητα είναι άμεση.